25 września 2010 20:55

Wiśnia pospolita

Prunus cerasus

WYSTĘPOWANIE

Wiśnia należy do rodziny różowatych - Rosaceae Juss., podrodziny śliwowych - Prunoideae Focke, rodzaju śliwa - Prunus L. i podrodzaju wiśnia - Cerasus (Mill.) Focke. W XVI wieku zaczęto odróżniać wiśnie od czereśni. Wiśnie pospolite podzielono na dwie grupy wiśni czarnych i szklanek.

CHARAKTERYSTYKA

Pokrój: wysokość do ok 10 m, u form krzaczastych korona zwykle kulista, ze stosunkowo cienkimi i wiotkimi, skłonnymi do zwisania gałęziami i pędami, natomiast u form drzewiastych najczęściej jajowata, z gałęziami i pędami wyraźnie grubszymi, prostymi i wzniesionymi.
Liście: liście nieco mniejsze niż u czereśni, długości 5-8 cm u form krzaczastych i ok 12 cm u form drzewiastych, niezwisające, skórzaste, na wierzchu gładkie, połyskujące, pod spodem prawie nagie, ogonki liściowe długości 1-3 cm, sztywne, często bez gruczołków.
Kwiaty: w siedzących lub krótko uszypułkowanych podbaldaszkach,otoczonych u nasady podczas kwitnienia wzniesionymi łuskami, oraz paru zielonymi listkami, płatki białe, długości 8-12 mm.
Owoce: pestkowiec, szeroko - kulisty, mały, średnicy 10-13 mm, ciemnoczerwony, kwaśny lub słodko - kwaśny, pestka kulista do jajowatej, owoc powstały z jednego owocolistka, drzewa zaczynają owocować w 4-5 roku od posadzenia.

WYMAGANIA I ZASTOSOWANIE

Wiśnie wymagają gleb głębokich, przepuszczalnych, przewiewnych, żyznych, o stosunkowo wysokiej zawartości wapnia i o korzystnych stosunkach wapnia, poziom wody gruntowej wiosna nie powinien przekraczać odległości 2 m od powierzchni. Drzewa te nie udają się na glebach ani zbyt suchych ani zbyt ciężkich i zimnych. Wiśnie wbrew panującemu przekonaniu, nie mają mniejszych wymagań glebowych niż czereśnie. Wiśnie lepiej się udają na glebach lżejszych, mniej zasobnych w wodę, ale źle znoszą gleby zwięzłe, zimne i nadmiernie wilgotne. Wytrzymałość na mróz zależy od odmiany i od ich zdrowotności. Wytrzymałość na mróź wiśni kwaśnych jest zwykle podobna jak jabłoni i śliw.

CHOROBY I SZKODNIKI

Groźnymi chorobami wiśni jest bakterioza, na którą szczególnie wrażliwe są Nefris i Fanal. Wiśnie porażane są przez choroby wirusowe, które znacznie zwiększają wrażliwość tych roślin na mróz oraz choroby grzybowe i bakteryjne. Największe spustoszenie w sadach wiśniowych powoduje drobna plamistość drzew pestkowych. Odmianami wiśni bardzo wrażliwymi na tą chorobę są Łutówka, Fanal, Nefris i Wielkopolska Czarna, zaś dośćodporną jest odmiana Podbielski, odmianami odpornymi zaś są Northstar, Pandy, Erdi Botermo i Ujfehertoi Furtos. Za najgroźniejszą chorobę wiśni uznawana jest szara zgnilizna drzew pestkowych czyli monilioza. Mniej wrażliwe na tą chorobę są wiśnie z grupy szklanek oraz Wczesna z Prin, Pandy, Fanal, średnio wrażliwe Wielkopolska Czarna, Podbielski i Łutówka, bardzo wrażliwe zaś Hiszpanka Późna i Meteor. Groźnym szkodnikiem wiśni jest nasiennica trześniówka.

ODMIANY

Odmiany wczesne:
Fortuna - drzewo rośnie słabo, tworzy szeroką, spłaszczoną koronę, owoce drobne, stożkowato-kuliste, jasnoczerwone, miąższ czerwony, miękki,bardzo trudno odchodzi od pestki, smak lekko kwaśny, owoce zaczynają dojrzewać w połowie czerwca.

Szklanka Świdnicka -drzewo rośnie silnie, tworzy dość luźną koronę, owoce średniej wielkości, okrągłe, spłaszczone, miąższ kremowy, soczysty, słodki, pestka okrągła, skórka czerwona, błyszcząca, cienka, owoce dojrzewają w trzeciej dekadzie czerwca.

Szklanka Ursynowska, syn. Szklanka Wczesna z Ursynowa - drzewo rośnie średnio silnie, tworzy koronę kulistą, przeważnie o wzniesionych gałęziach, owoce średniej wielkości, przy silniejszym urodzaju małe, miąższ kremowo-żółtawy, miękki, delikatnie włóknisty, soczysty, kwaśny, orzeźwiający, sok bezbarwny, skórka przeświecająca, jasnoczerwona z odcieniem żółtawym, w pełni dojrzałości czerwona, owoce dojrzewają w drugiej połowie czerwca.

Szklanka Werderska - drzewo rośnie średnio silnie, tworzy dość luźną koronę, kulistą, spłaszczoną, owoce średniej wielkości lub duże kuliste, spłaszczone na biegunach, miąższ żółtawo-pomarańczowy, jaśniej żyłkowany, bardzo miękki, kwaśnosłodki, smaczny, sok bezbarwny, skórka żółtawoczerwona, przeświecająca z ciemniejszymi plamkami i delikatnymi kropkami, owoce dojrzewają w końcu czerwca.

Wczesna Ludwika - drzewo rośnie bardzo silnie, tworzy koronę szeroko - kulistą, gałązki cienkie, wiotkie zwisające, owoce średniej wielkości, kuliste, spłaszczone, miąższ pomarańczowo-żółtawy, bardzo miękki, luźny bardzo soczysty, sok bezbarwny, skórka jasnoczerwona, przeświecająca, błyszcząca, owoce dojrzewają w połowie czerwca.

Wczesna z Prin - drzewo rośnie silnie, tworzy koronę szeroko-stożkowatą, z biegiem lat kulistą, średnio zagęszczoną, owoce duże lub średniej wielkości, miąższ czerwony, jaśniej żyłkowany, miękki, kwaskowato-słodki, bardzo smaczny, sok barwny, skórka przeświecająca czerwona do ciemnowiśniowej, owoce dojrzewają w drugiej połowie czerwca.

Odmiany o średniej porze dojrzewania owoców:
Kelleris 16 - drzewo rośnie średnio silnie, tworzy koronę jajowatą o gałęziach dość tęgich, wzniesionych, z biegiem czasu bardziej rozłożystą, dość gęstą, z licznymi krótkopędami, owoce duże lub średniej wielkości, miąższ ciemnoczerwony, soczysty, umiarkowanie kwaśny, sok rubinowo-wiśniowy, skórka ciemnowiśniowa, usiana delikatnymi, jasnymi kropeczkami, silnie błyszcząca, owoce dojrzewają na początku drugiej dekady lipca. Więcej...

Nefris - drzewo półkarłowe, krzaczaste, tworzy koronę owalną lub kulistą, dość zagęszczona wskutek wydawania licznych, drobnych gałązek i długopędów, nieco ogałacających się w dolnej części, owoce średniej wielkości lub duże, kuliste, lekko, spłaszczone, miąższ ciemnorubinowy, mięsisty, soczysty, o smaku typowo wiśniowym korzennym, skórka błyszcząca, delikatna, barwy ciemnowiśniowej przechodzącej w fioletowo brązową. Więcej...

Northstar - drzewo rośnie słabo, tworzy małe drzewa z koroną początkowo jajowatą, z biegiem lat kulistą, o cienkich, elastycznych gałęziach, bez wyraźniejszej skłonności do zwisania i licznymi, drobnymi krótkopędami, owoce średniej wielkości lub małe, szeroko kuliste, spłaszczone u szypułki, miąższ ciemnoczerwony, delikatny, bardzo soczysty, średnio kwaśny, sok ciemnowiśniowy, skórka błyszcząca, ciemnoczerwona, z mahoniowym odcieniem, owce dojrzewają w początkach lipca przed Kelleris 16 i Nefris. Więcej...

Szklanka Polska, syn. Szklanka Podwójna - drzewo rośnie średnio, silnie, tworzy koronę kulistą, dość rzadką, o gałęziach stosunkowo grubych, wzniesionych, owoce duże lub średniej wielkości, szeroko - kuliste, spłaszczone na biegunach, miąższ kremowy, delikatnie włóknisty, miękki, bardzo soczysty, kwaskowato-słodki, sok jasny, niebarwiący, orzeźwiający, bardzo smaczny, skórka cienka i przeświecająca, początkowo jasnoczerwona w pełni dojrzałości wiśniowo-czerwona, nieco jaśniejsze w okolicy szwu, owoce dojrzewają na początku lipca.

Szklanka Skierniewicka, syn. Szklanka Średniowczesna - drzewo rośnie średnio silnie, tworzy koronę nieregularną, zagęszczoną, owoce średniej wielkości, kuliste, lekko spłaszczone u szypułki, i szeroko zaokrąglone, na czubku, miąższ kremowo-żółty, bardzo soczysty, miękki, delikatny, bardzo dobrze odchodzący od pestki, skórka równomiernie jasnoczerwona, elastyczna,owoce dojrzewają w drugiej dekadzie lipca.

Żukowska - drzewo średnio silnie, tworzy koronę dość luźną, owoce średniej wielkości, owalne, kuliste, miąższ ciemnoczerwony, dość twardy, soczysty słodko-kwaśny, smaczny, sok bardzo ciemny, skórka ciemnoczerwona, owoce dojrzewają średnio wcześnie. Więcej...

Odmiany późne:
Hiszpanka Późna, syn. Hiszpanka - drzewo rośnie silnie, tworzy koronę jajowatą-kulistą, w późniejszych latach rozłożystą, ze zwisającymi gałązkami, ogałacającą się silnie we wnętrzu i zagęszczoną na obwodzie, owoce duże lub średniej wielkości, beczułkowate, nieco wydłużone, miąższ ciemnoczerwony, delikatnie włóknisty, soczysty, przyjemnie kwaśny, dobrze oddzielający się od pestki, sok ciemnoczerwony, barwiący, skórka ciemno-wiśniowo-brązowa lśniąca, mocna, owoce dojrzewają przeważnie w końcu lipca i na początku sierpnia.

Łutówka (Łutówka Pudliszkowaska, Łutówka Okrągłopączkowa, Łutówka Krótkoszypułkowa) - drzewo rośnie średnio silnie, lub słabo, tworzy koronę dość rzadką, kulistą, o gałęziach skierowanych bardziej stromo w górę lub bardziej rozchylających się na boki, owoce duże niekiedy bardzo duże, miąższ ciemnoczerwony, dobrze oddzielający się od pestki, miękki, soczysty, kwaśny, ostry w smaku, sok ciemnoczerwony, barwiący, skórka ciemno-wiśniowo-brązowa, lśniąca, mocna, nieco jaśniejsza wzdłuż szwu, owoce dojrzewają w końcu lipca i na początku sierpnia. Więcej...

Meteor - drzewo początkowo rośnie silnie, a po wejściu w okres owocowania, umiarkowanie, tworzy koronę kulistą ze wzniesionymi konarami, o gałęziach grubych, skierowanych w górę,owoce średniej wielkości lub duże, miąższ różowawy, miękki, luźny, soczysty, sok różowawy, prawie bezbarwny kwaskowaty, skórka jasnoczerwona, błyszcząca, owoce dojrzewają w końcu lipca, parę dni po Łutówce.

Wielkopolska Czarna (Sokówka, Prunus cerasus L. Var. frutescens Neilreich subvar. marasca Host.) - drzewo rośnie na własnych korzeniach średnio silnie, uszlachetnione na czereśni silnie, tworzy koronę początkowo wzniesioną, nieregularnie, odwrotnie stożkowatą, z biegiem lat u wierzchołka rozchylającą się na boki i na obwodzie zwisającą zagęszczoną, owoce małe lub zaledwie średniej wielkości, szeroko-kuliste, spłaszczone u szypułki, miąższ ciemnowiśniowy, delikatny, bardzo soczysty, kwaśny, dobrze odchodzący od pestki, sok ciemnowiśniowy, wysycony, kwaśny, aromatyczny, skórka wiśniowoczerwona, lśniąca, mocna, owoce dojrzewają w drugiej połowie lipca równomiernie.

(KLAUDYNA)

[ Komentarze ] [ Dodaj komentarz ]