Irga

Cotoneaster

WYSTĘPOWANIE

Irga jest rodzajem krzewu z rodziny różowatych. Występuje głównie w Azji- Chiny. W Polsce w stanie dzikim występują 3 gatunki. Najczęściej Irga pospolita, która spotykana jest głównie w południowej Polsce, często na wapiennych skałkach, w Sudetach, na Dolnym Śląsku, w Tatrach i Pieninach, na Wyżynie Małopolskiej, w Górach Świętokrzyskich oraz Bieszczadach. W Europie spotykana w dwóch zasięgach: na południu i północy.

CHARAKTERYSTYKA

Pędy: jedwabiście owłosione, potem nagie i błyszczące.
Liście: Pojedyncze, całobrzegie, zimozielone, długości 2-5 cm.
Kwiaty: Drobne, białe lub różowe, zwisające zwykle po 2-3.
Owoce: Drobne, czarne lub czerwone, błyszczące, kształt prawie kulisty, pestek zwykle 3-5.

WYMAGANIA

Lubi stanowiska kamieniste, słoneczne do półcienistych, o glebach przepuszczalnych ubogich, lekkich i zasobnych w próchnicę.

ZASTOSOWANIE

Jako roślina ozdobna. Bardzo często sadzone w parkach i ogrodach ze względu na pokrój, liście oraz owoce.

GATUNKI

Irga Dammera (Cotoneaster dammen) - gatunek uprawiany. Zimozielony krzew, pokrój płożący, liście skrętoległe, eliptyczne, całobrzegie, owoce jabłkowate. Stosowana jako roślina okrywowa, zamiast trawnika, odporna na zanieczyszczenie powietrza

Irga czarna (Cotoneaster niger (Thunb.) Fr.) - Występuje rzadko w południowej Polsce, wymaga ochrony czynnej, lubi stanowiska ciepłe

Irga kutnerowata (irga owłosiona (Cotoneaster tomentosus (Aiton) Lindl.) - wyglądem przypomina Irgę pospolitą. Pędy wzniesione w górę, młode filcowato owłosione, liście dł. 3-6 cm okrągławe, początkowo z obu stron filcowane z czasem tylko od dolnej strony, a na górnej na nerwach, Kwiaty różowe, zebrane po kilka ( 3-12) w kielich, owłosione szypułki. Owoce kuliste, krwistoczerwone, biało owłosione, bez połysku. Kwitnie V-VI, owoce dojrzewają X. Na stanowisku naturalnym możemy ją spotkać w Tatrach ( Dolina Strążycka, Hruby regiel, Dolina Białego), umieszczona w "Polskiej czerwonej księdze roślin". Na skalniaki, lubi stanowiska wapienne. Irga ostrolistna (Cotoneaster acutifolius Turcz.) - dorasta do 3m wysokości 2m szerokości, lubi stanowiska słoneczne i półcieniste, ma małe wymagania, odporna na suszę i mróz. Doskonale nadaje się na formowane żywopłoty. Kwitnie bardzo obficie w kolorze czerwonym, owoce czarne, lśniące. Liście na jesieni przebarwiają się na odcienie żółci i czerwieni.

Irga pozioma (Cotoneaster horizontalis Decne.) - Niski krzew, dorasta do 0,8m wysokości i 2m szerokości. Liście okrągłe, drobne, zielone, sztywne, jesienią czerwono-pomarańczowe, opadające lub półzimozielone. Kwiaty drobne, białe lub różowe, kwitnie V-VI. Owoce kuliste, drobne, czerwone zostają na zimę. Mało wygająca- toleruje wszystkie rodzaje gleb ogrodowych, lubi miejsca nasłonecznione. Roślina bardzo dekoracyjna, doskonale nadaje się do ogrodów skalnych, na murki i skarpy oraz jako roślina okrywowa, do rabat przydomowych. Stosunkowo wytrzymała na mrozy. Więcej...

Irga rozkrzewiona (Cotoneaster divaricatus Rehder & E. H. Wilson) - Jeden z najpiękniejszych gatunków o pięknym jesiennym przebarwieniu liści, obficie owocująca. Dorasta do 2m wysokości szeroko rozgałęziona. Liście ciemnozielone, błyszczące, jesienią szkarłatnoczerwone, opadają na zimę. Kwiaty białe, czerwono zabarwione u nasady płatków, kwitnie w VI. Owoce ciemnoczerwone, elipsoidalne, dojrzewają VIII-IX i utrzymują się na gałązkach do XI. Stosowana do nasadzeń grupowych i w szpalerach ciętych i nasadzeniach skalnych. Dobrze znosi warunki miejskie. Więcej...

Irga wczesna (Cotoneaster adpressus Bois) - Niski krzew o wolnym wzroście, szeroko rozgałęziona, pokrój pokładający. Liście drobne, jajowate, przebarwiają się na czerwono, zrzucane na zimę. Owoce kuliste, jaskrawoczerwone. Lubi stanowiska ciepłe, nasłonecznione. Stosowana na skarpy i w ogrodach skalnych. Więcej...

Irga wielokwiatowa (Cotoneaster multiflorus Bunge) - Główną ozdobą są kwiaty. Dorasta do 2m wysokości i szeroko się rozrasta. Liście dość duże, jajowate, jesienią złociste. Kwiaty białe, dość duże, zebrane po kilkanaście w pęczki, kwitnie w V. Owoce czerwone, dojrzewają VIII-IX, opadają.

Irga wierzbolistna ( Cotoneaster salicifolius Franch.)

Inne gatunki (wybór)

Irga drobnolistna (Cotoneaster microphylla) - Krzew bardzo niski ( dorasta do 0,5m wysokości), wolno rosnący. Liście drobne, ciemnozielone, błyszczące, owoce szkarłatne. Lubi stanowiska słoneczne i półcieniste. Preferuje podłoża lekkie i przepuszczalne. Jest bardzo dekoracyjna, polecana do nasadzeń grupowych, stosowana w ogrodach skalnych jako materiał okrywowy. Odporna na mróz.

Irga jamkowata (Cotoneaster foveolatus Rehder & E.H. Wilson) - stosowana na nieformowane żywopłoty. Ozdobna z błyszczących liści, przebarwiających się jesienią.
Cotoneaster acuminatus
Cotoneaster intermedia

(KALA)

[ Komentarze ] [ Dodaj komentarz ] Dnia 16.05.2010 o godzinie 08:24:05 Marek napisa³(a): A dlaczego nie ma opisu irgi b³yszcz±cej???. Mam takow± posadzon± na dzia³eczce i chcia³bym siê czego¶ o niej dowiedzieæ Dnia 31.03.2010 o godzinie 18:23:03 wbHGsRRRC napisa³(a): yZNjgy apmirdldecli, [url=http://umvexalcpaqg.com/]umvexalcpaqg[/url], [link=http://zbqllkxntkgi.com/]zbqllkxntkgi[/link], http://uswqqjtqyylm.com/ Dnia 05.08.2009 o godzinie 12:46:41 anna napisa³(a): czy owoce irgi s± truj±ce dla ludzi, przede wszystkim dla dzieci?